علائم، اثرات و انواع اختلال رفتاری

اختلالات رفتاری یکی از نگرانی های اغلب والدین برای کودکانشان می باشد، چون داشتن هر یک از انواع این اختلالات و عدم درمان آنها تاثیرات منفی بر داشتن روابط اجتماعی موثر و کسب موقعیت های شغلی در آینده خواهد داشت.

انواع اختلالات رفتاری

برای درمان اختلالات رفتاری در هر گروه سنی لازم است تا در مرحله اول نوع این اختلال شناسایی شود. در حالت کلی اختلالات رفتاری عبارتند از:

  • اختلالات احساسی
  • اختلالات اضطرابی
  • اختلال بیش فعالی-کم تمرکزی (ADHD)
  • اختلال رفتاری آشفتگی
  • اختلال فراگیر رشد
  • اختلال رفتاری نافرمانی مقابله جویانه (ODD)

در ادامه برخی از این اختلالات را معرفی خواهیم کرد.

اختلال رفتاری ADHD یا بیش فعالی-کم تمرکزی

بیش فعالی کم تمرکزی به شرایطی گفته میشود که فرد توانایی تمرکز کامل برای کنترل درست رفتارهای تحریکی را ندارد. این اختلال رفتاری در مردان دو تا سه برابر بیش از زنان رخ میدهد.

اختلال رفتاری احساسی

اختلال رفتاری احساسی یا عاطفی یکی از مشکلات روانی می باشد که در نداشتن احساس شادی و توانایی کنترل احساسات در شرایط عادی تاثیرگذار می باشد. از مهم ترین علایم این نوع اختلال می توان به موارد زیر اشاره نمود:

  • انجام اقدامات نامناسب و نامتعارف عاطفی در شرایط عادی
  • احساس غم و افسردگی
  • داشتن اضطراب و ترس شدید در مسائل عمومی مانند مسائل شخصی و تحصیل
  • عدم توانایی برقراری ارتباط با سایر افراد
  • نداشتن تمرکز و عدم یادگیری درست

اختلال رفتاری نافرمانی مقابله جویانه (ODD)

این نوع اختلال رفتاری در کودکان اغلب با پرخاشگری و نافرمانی نمایان میشود و نوعی لجبازی و آزار دیگران را نیز در برخی از مواقع به همراه دارد. کودکان مبتلا به ODD در بیشتر زمان ها مضطرب و عصبانی هستند و نشانه هایی از افسردگی در آنها دیده میشود.

اختلالات اضطرابی

داشتن اضطراب یک احساس عادی در تمام انسان ها در مواجه شدن با شرایط مختلف می باشد، اما ممکن است سطح اضطراب به اندازه ای رشد کند که به نوعی اختلال رفتاری تبدیل شود. این نوع اختلال دارای چند زیرمجموعه می باشد که عبارتند از:

  • اختلال وسواس فکری
  • اختلال اضطراب عمومی
  • اختلال اضطراب پس از حادثه (PTSD)
  • اختلال ترس
  • اختلال وسواس فکری یا OCD

عوامل ایجاد اختلال رفتاری

اختلالات رفتاری و عاطفی عوامل مختلفی می تواند داشته باشد، اما بر اساس تحقیقات انجام شده، عوامل بیولوژیکی و خانوادگی و شرایط موجود در مدرسه و محل تحصیل کودکان می تواند از جمله فاکتورهای تاثیر گذار در این زمینه باشد. عوامل بیولوژیکی تاثیرگذار بر این مشکلات عبارتند از:

  • مشکلات جسمی و فیزیکی یا معلولیت
  • سوء تغذیه
  • ضربه های مغزی
  • عوامل وراثتی

علاوه بر موارد ذکر شده، نمی توان از نقش طلاق و جدایی و وجود مشکلات عاطفی در خانه، زورگویی والدین، داشتن نگرش بد نسبت به تحصیل و قرار گرفتن در شرایط ناسازگار با روحیات فرد، غافل شد.

علایم اختلال رفتاری

افرادی که دچار اختلالات عاطفی و رفتاری می باشند، عکس العمل های مختلفی را از نظر عاطفی و فیزیکی در شرایط اضطراب و عصبانیت بروز می دهند که در هر فرد این نوع رفتار ممکن است با یکدیگر فرق داشته باشد.

علایم عاطفی اختلالات رفتاری

بر اساس آمار ارائه شده توسط بیمارستان کودکان در بوستون، مهم ترین علایم عاطفی افرادی که دچار اختلالات و مشکلات رفتاری هستند، عبارتند از:

  • عصبانیت زودهنگام و غیرقابل کنترل
  • داشتن ظاهر و چهره ی عصبانی
  • سرزنش دیگران
  • عدم رعایت و احترام به قوانین
  • اعتراض های شدید نسبت به شرایط

علایم فیزیکی اختلالات رفتاری

برخلاف بسیاری از بیماری ها که نشانه های آن براحتی در جسم و ظاهر شخص نمایان می شود، در مشکلات عاطفی علایمی مانند تب و سردرد وجود ندارد که بتوان آن را به سرعت تشخیص داد و درمان کرد. با این حال، مشکلات عاطفی به مرور می تواند در فیزیک و ظاهر شخص اثرگذار باشد، مانند سوزش نوک انگشتان، چشمک زدن های غیرقابل کنترل و گاهی اوقات خونریزی چشم.

اثرات بلند مدت و کوتاه مدت اختلال رفتاری

مشکلات روحی و عاطفی اگر در زمان مناسب جدی گرفته نشده و درمان نشوند، اثرات کوتاه مدت و بلند مدت منفی را در زندگی فردی و اجتماعی شخص ایجاد خواهد کرد. داشتن تنش و جدال در محیط کار، زورگویی که در طول روز به وفور شاهد آن هستیم، از جمله اثرات اختلالات عاطفی و رفتاری می باشد که به درستی و در زمان مناسب درمان نشده اند.

عدم توانایی بزرگسالان در داشتن ارتباط عاطفی مناسب و در نهایت طلاق و جدایی، اعتیاد، اذیت و آزار و تهدید دیگران از اثرات بلند مدت این نوع مشکلات رفتاری می باشد.

راه های درمان اختلال رفتاری

بسیاری از مشکلات رفتاری که در جامعه شاهد آن هستیم، ریشه در عدم درمان و تشخیص درست اختلالات رفتاری در کودکی دارند و به همین خاطر والدین باید رفتار و عکس العمل های فرزندان خود را در مقابل شرایط مختلف تحت نظر داشته و با مشاهده ی علایم غیر عادی به پزشک و مشاور مراجعه کنند.

مراکز درمانی با انجام تست ها و به کار بردن تکنیک و استراتژی های آزمایش شده، می توانند الگوی رفتاری کودکان را بررسی و نتایج را برای درمان ناهنجاری ها ارائه دهند. برخی از تست و ارزیابی ها حتی در مدرسه و توسط معمان نیز قابل انجام می باشد. در شرایطی که فرد علایم و نشانه هایی از داشتن اختلالات حاد را بروز می دهد باید به پزشکان و متخصصین مغز و اعصاب مراجعه نموده تا با تجویز داروهای مناسب، مشکلات را برطرف نمایند.

لازم به ذکر است که داروهای درمان اختلالات رفتاری عوارض جانبی مانند بیخوابی، کاهش اشتها، لرزش اندام، افسردگی و تپش قلب را ممکن است به همراه داشته باشد و قطعا پزشک معالج شما را در جریان این عوارض قرار خواهند داد و راهکارهای مناسب در این شرایط را برایتان معرفی خواهند نمود

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *